EΠΤΑ ΛΟΓΟΙ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΝΕΚΡΟΥΣ - SEPTEM SERMONES AD MORTUOS - SEVEN SERMONS TO THE DEAD

Λόγος ΣΤ΄ Ο δαίμων της σεξουαλικότητας έρχεται στην ψυχή μας σαν ερπετό. Είναι το μισό μιας ανθρώπινης ψυχής και αποκαλείται σκέψη-επιθυμία. Ο δαίμων της πνευματικότητας κατεβαίνει μέσα στην ψυχή μας σαν ένα άσπρο πουλί. Είναι το μισό μιας ανθρώπινης ψυχής και αποκαλείται επιθυμία-σκέψη. Το ερπετό είναι μια γήινη ψυχή, κατά το ήμισυ δαιμονική, ένα πνεύμα συγγενές με τα πνεύματα των νεκρών. Σαν τα πνεύματα των νεκρών, το ερπετό εισέρχεται επίσης σε διάφορα γήινα αντικείμενα. Το ερπετό προκαλεί στις ψυχές των ανθρώπων τον φόβο γι’ αυτό, αλλά ταυτόχρονα ανάβει και την επιθυμία. Το ερπετό έχει έναν γενικά φαλλικό χαρακτήρα και αναζητεί πάντοτε την συντροφιά των νεκρών. Συνδέεται με τους νεκρούς που είναι δεμένοι με τη γη και δεν έχουν βρει τον δρόμο για να περάσουν στην κατάσταση της απομόνωσης. Το ερπετό είναι μια πόρνη και συγχρωτίζεται με τον διάβολο και τα διαβολικά πνεύματα. Είναι ένας τύραννος και ένα πνεύμα που βασανίζει και πάντοτε βάζει σε πειρασμό τους ανθρώπους να ...

Οι νεκροί γεμάτοι χλευασμό αναφώνησαν: «δίδαξέ μας, ανόητε, για την εκκλησία και την ιερή κοινότητα». Ο κόσμος των θεών φανερώνεται στην πνευματικότητα και την σεξουαλικότητα. Οι ουράνιοι θεοί εμφανίζονται στην πνευματικότητα, ενώ οι γήινοι στην σεξουαλικότητα. Η πνευματικότητα συλλαμβάνει και κατανοεί. Είναι θηλυκή και γι’ αυτό την αποκαλούμε Mater Coelestis, Ουράνια Μητέρα. Η σεξουαλικότητα παράγει και δημιουργεί. Είναι αρσενική και γι’ αυτό την αποκαλούμε Φαλλό, γήινο πατέρα. Η σεξουαλικότητα του άνδρα είναι πιο γήινη, ενώ η σεξουαλικότητα της γυναίκας είναι περισσότερο ουράνια. Η πνευματικότητα του άνδρα είναι περισσότερο ουράνια, επειδή κινείται προς την κατεύθυνση του μεγαλύτερου. Από την άλλη η πνευματικότητα της γυναίκας είναι περισσότερο γήινη, επειδή κινείται προς την κατεύθυνση του μικρότερου. Απατηλή και διαβολική είναι η πνευματικότητα του άνδρα που κινείται προς το μικρότερο. Απατηλή και διαβολική είναι η πνευματικότητα της γυναίκας που κινείτα...

Έχοντας παρουσιάσει στους νεκρούς την εντυπωσιακή μορφή του Αβραξά, ο Βασιλείδης/Γιουνγκ συνεχίζει διδάσκοντας τους απρόθυμους μαθητές του περαιτέρω μυστήρια, τα οποία αφορούν σπουδαίες δυάδες πνευματικών δυνάμεων, οι οποίες, αντίθετα με τον Αβραξά, δεν αντιπροσωπεύουν την ένωση των αντιθέτων, αλλά μάλλον τον διαχωρισμό τους, ή ακόμη και μια πολεμική σχέση μεταξύ τους. Η δυαδικότητα και η ενότητα είναι στην πραγματικότητα εξίσου ζωτικές και συνυπάρχουσες αρχές της λειτουργίας της ψυχικής φύσης. Ο ψυχοφυσιολογικός οργανισμός της ανθρώπινης ύπαρξης είναι η ενότητα, ωστόσο τιτανικές και φοβερές δυαδικές δυνάμεις εντός της αιωνίως ανταγωνίζονται μεταξύ τους για την κυριαρχία. Παγιδευμένα σε μια αιώνια πάλη, σώμα και πνεύμα, αίσθηση και διάνοια, θηλυκό και αρσενικό, ένστικτο και πολιτισμός μάχονται στο διηνεκές το ένα το άλλο σε έναν πόλεμο που είναι ταυτόχρονα αναγκαίος και  μάταιος. Παλαιοί φιλόσοφοι και θεολόγοι είχαν διακηρύξει ότι δύο αντίθετα πνεύματα κατοικούν στη δομ...

Η μορφή του μυστηριώδους Αβραξά, η οποία πρωτοεμφανίζεται στο τέλος του δεύτερου λόγου προς τους νεκρούς, αναλύεται καλύτερα στον τρίτο λόγο. Δεν είναι δύσκολο να καταλάβουμε για ποιο λόγο αυτή η γνωστική θεότητα ελκύει τόσο πολύ τον Γιουνγκ. Ανταποκρίνεται στις τρεις βασικές αρχές της ψυχολογίας του, δηλαδή στην ενότητα των αντιθέτων, στον αγώνα για εξατομίκευση μέσω της σταδιακής κατάκτησης εκ μέρους της συνείδησης διαφόρων περιοχών του ασυνείδητου, και τέλος στην αναδιαμόρφωση από τον Γιουνγκ της φροϋδικής  έννοιας της λίμπιντο ως ψυχικής ενέργειας ή πνευματικής δύναμης τιτανικού μεγέθους, η οποία χρησιμοποιείται από την ψυχή για τους δικούς της μυστηριώδεις σκοπούς. Τόσο στο τελευταίο μέρος του δεύτερου λόγου, αλλά και σε όλη την έκταση του τρίτου λόγου, ο Γιουνγκ δείχνει να καταλαβαίνει την δυνητικά αρνητική επίπτωση που μπορεί να είχε η μορφή του Αβραξά στην συντηρητική θρησκευτικότητα. Γι’ αυτό και ο δεύτερος λόγος τελειώνει  με τη φράση ότι οι νεκροί θύμωσαν επειδ...

Ο δεύτερος λόγος προς τους νεκρούς του Γιουνγκ απαντά στην γνωστή απόφανση του Νίτσε ότι ο Θεός είναι νεκρός. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο Νίτσε αποτελεί μια από τις μορφές εκείνες, οι οποίες επηρέασαν πολύ τον ψυχαναλυτή μας. Οι νεκροί, λοιπόν, στο δεύτερο λόγο ρωτούν τον Γνωστικό δάσκαλο Βασιλείδη για το αν ο Θεός είναι νεκρός ή όχι. Αντίθετα όμως από τον Νίτσε ο Γιουνγκ δεν επιβεβαιώνει τον θάνατο του Θεού. Η αναγνώριση της Θεότητας ως μιας μορφής υπαρξιακής ή ψυχολογικής πραγματικότητας είναι σημαντική για την υγεία της ψυχής, όπως θεωρούσε ο Γιουνγκ. Καθώς ο Θεός βρίσκεται μέσα στην ψυχή, παρά σε κάποιο απόμακρο βασίλειο, θα ήταν επιβλαβές για την ψυχή να τον αρνηθεί. Από την άλλη μεριά αυτή η εικόνα του Θεού είναι μόνο μία από τις πολυάριθμες θεϊκές δυνάμεις που κάνουν την εμφάνισή τους στα βάθη του ανθρώπινου πνεύματος. Αυτό έχει ως συνέπεια μέσα στους λόγους να υπονοείται η ύπαρξη μιας πολλαπλότητες θεοτήτων, όπως φαίνεται και από τον τέταρτο λόγο όπου ο δάσκαλος θεωρεί τον...

Η εντυπωσιακή και μυστηριώδης φιγούρα του Αβραξά προέρχεται από τον αρχαίο Γνωστικισμό. Δυστυχώς οι γραπτές πληροφορίες που διαθέτουμε είναι σχετικά λίγες. Ο Ειρηναίος, επίσκοπος στη Λυών στα τέλη του 2ου αιώνα μ.Χ., και δριμύς κριτικός των Γνωστικών, σε μια από τις αντιγνωστικές επιθέσεις του σχολιάζει τις μαγικές δραστηριότητες, εικόνες και επωδούς μέσω των οποίων οι Γνωστικοί των ημερών του απευθύνονταν στις αγγελικές δυνάμεις που κυριαρχούσαν στους διάφορους ουρανούς. Σύμφωνα με τον Ειρηναίο, οι Γνωστικοί, αφού επινόησαν διάφορα ονόματα σαν να ανήκαν σε αγγέλους, λένε ότι άλλοι από αυτούς βρίσκονται στον πρώτο ουρανό, άλλοι στον δεύτερο, και στη συνέχεια καταγράφουν τα ονόματα των αρχόντων, των αγγέλων και των δυνάμεων που είναι κάτοικοι των τριακοσίων εξήντα πέντε φανταστικών ουρανών. Αυτοί οι ουρανοί ήταν σύμφωνα με τον Γνωστικό Βασιλείδη υπό την εξουσία του Αβραξά, μιας φοβερής και δυνατής θεότητας, της οποίας η ακατανίκητη δύναμη γινόταν αντικείμενο επίκλησης στις πολλές...